Преподобен Пахомиј Велики

ib4278ПРЕПОДОБЕН ПАХОМИЈ ВЕЛИКИ

Паралелно со преподобниот Антониј Велики, основачот на пустинското, анахоретско монаштво, на почетокот на монашката историја стои и преподобниот Пахомиј, исто така почитуван како Велики, не само заради својата посебна духовна величина, туку и заради тоа што тој е и творец и законодавец на првите големи киновии, или монашки општожитија, првите вистински манастири.

Неговиот животен пат се разликува од оној на преподобниот Антониј. Тој е помлад од Антониј, роден е околу 282 година, но сепак, не ја дочекал Антониевата старост, ниту го надживеал тој голем отец на пустината, зашто починал во 346 година. Пахомиј бил роден како незнабожец, Египќанин по потекло, кој како офицер учествувал во војната на Константин против Максенциј, која била пресудна за историјата на христијанската црква. Во тоа време, од прилика, и самиот Пахомиј доживеал вистинско обраќање: се крстил, ја напуштил војската и светот и сè што го врзувало за светот, па побегнал во пустината во Горен Египет, околу реката Нил, во крајот кој се нарекувал Тиваида, според градот Тива. Таму бил ученик на еден угледен пустиножител по име Паламон, под чие раководство достигнал висок степен на монашко совршенство. Паладиј, во својот „Лавсаик“, кажува дека Пахомиј бил „еден од најголемите подвижници, кој бил удостоен за пророчки дар и ангелски виденија“. Значи, Пахомиј тргнал по истиот пат, по кој тргнале и Continue reading

Advertisements

Педесетница

42328ПЕДЕСЕТНИЦА

Кога Православната Црква празнува некој настан од животот на нашиот Господ Исус Христос, тоа не е обично споменување или сеќавање на настанот. Црквата повторно го живее и доживува секој настан од свештената историја, за да можеме и ние денес да го доживееме лично. На таков начин, Црквата секој настан од минатото го донесува во сегашноста, па така, сите ние се чувствуваме како да сме биле таму и како лично да сме учествувале во секоја радост на Црквата.

Во денот на светата Педесетница си спомнуваме за свештениот настан, кога Светиот Дух, во вид на огнени јазици, слегол врз апостолите.

Светиот Дух слегол врз апостолите не само за да ги воодушеви и охрабри за еден беспримерен подвиг во историјата на Црквата, туку и за да остане во Хрис­то­ва­та Црква до крајот на светот. И колку многу тоа е утешително и радосно за сите нас.

Апостолите примиле право и власт не само да им ги раздаваат даровите на Светиот Дух на верните, туку и да им го предаваат тоа право на своите преемници – епископите и свештениците. Секој од нас, грешните и немоќни свештенослужители на Православната Црква, по преемството од светите апостоли, преку Тајната на Свештенството ја примил власта да им ги раздава на верните благодатните дарови на Светиот Дух. Секој од нас, преку светата Тајна Крштение, го примил првиот дар на Светиот Дух, кога тука, во Црквата, сме биле донесени во рацете на нашите кумови. А во текот на нашиот живот сите ние растеме токму преку даровите на Светиот Дух, кои ги примаме преку светите Тајни на Црквата и преку светите обреди и Continue reading

Велики Четврток

VELIKI CETVRTOKВЕЛИКИ ЧЕТВРТОК

„И кога јадеа, Исус зеде леб, го благослови и рече: Земете, јадете, ова е Моето Тело. И како ја зеде чашата, заблагодари, им даде и рече: Пијте од неа сите; зашто ова е Мојата Крв на Новиот завет, која се пролива за мнозина, за опростување на гревовите”

(Матеј 26: 26-28)

ВО ИМЕТО НА ОТЕЦОТ И СИНОТ И СВЕТИОТ ДУХ!

Велики Четврток е ден кога се сеќаваме на Тајната Вечера на Спасителот Господ Исус Христос со Неговите свети ученици. И денес сите ние сме собрани на Христовата Тајна Вечера, за да можеме заедно со апостолите да се причестиме со пречистото Тело и пречесната Крв на Спасителот; собрани сме за да постанеме заедничари со Бога, па Телото на воплотениот Бог да постане и наше тело, а и Неговата Крв да постане и наша крв.

Во една прекрасна црковна песна од канонот за денешниот ден, која се пее на Утринската богослужба, ние слушнавме: „Господ, Кој е Создател и Бог на сите, иако нестрадален, откако осиромаши, создаденото со Себе го соедини, и Самиот Он, како наша Пасха, се принесе на жртва за оние што сакаше со Својата смрт да ги спаси, велејќи: Јадете го телото Мое и со вера утврдете се“ (Ирмос од 3-та песна). Смислата на овие зборови и нивната порака е јасна: Нашиот Господ и Создател се принесе Самиот Себе на жртва за нас како нова Пасха. Нашиот Спасител ни порачува да се утврдиме во верата, односно, во фактот дека нашето спасение се извршува единствено преку Христа и во фактот дека причестувањето со Неговото Тело и Крв значи реално соединување со Него, како телесно, така и духовно.

Прва која се причестила, однсоно, соединила со Бога, била Пресвета Богородица. Кога Господ се воплотил, Он влегол во утробата на Пресвата Дева и таа Го примила во себе Телото на воплотениот Бог. И за тоа се говори во канонот од Великиот Четврток: „Неизмерната Премудрост Божја, која е причина на сè… си создаде храм од чистата неискусомажна Мајка…“. Премудроста, Која го создала светот, Која е причина за сè и Која дава живот на сè, за Себе создала храм во Continue reading

Недела на блудниот син

bludniot sinНЕДЕЛА НА БЛУДНИОТ СИН

Од многуте параболи, кои ги изговорил Господ Исус Христос, најубава, најсодржајна и најпоучителна е параболата за Блудниот син. Од многу свети отци, оправдано таа е наречена „бисер меѓу параболите“ и „Евангелие во Евангелието“. Таа им послужила како инспирација на многу уметници, во создавањето на безброј уметнички дела. Таа е предмет на толкување и проповеди на светски познати егзегети и проповедници, од најстари времиња, па до денес. Таа е благодарна тема за префинети и длабоки етички и психолошки анализи.

Параболата за Блудниот син ни ја открива огромната Божја љубов кон грешникот, кој се кае, како и силата на вистинското покајание и неговите спасоносни плодови. Таа сликовито ни ги опишува човечките судбини, настанати како последица на гревот. Таа ни говори за трагедијата на секој човек, кој се оддалечил од Бога.

Сижето на оваа парабола е земено директно од животот од Христово време. Меѓутоа, оваа парабола и денес не го загубила своето значење. Таа и денес ги возбудува срцата, ја збунува совеста, поттикнува на покајание и упатува кон морално поправање.

За да ја сфатиме и разбереме пораката од оваа парабола, пред сè, потребно е да го следиме внимателно животот на евангелскиот блуден син, да ѕирнеме во неговиот внатрешен свет, во неговата душа, со сите нејзини тежнеења, грижи и возбуди. Затоа, да ги погледнеме хронолошки уште еднаш настаните:

Некој човек имал два сина, кои бескрајно ги сакал, не само затоа што биле негова крв, туку затоа што и по душа бил премногу добар. Двата сина него му биле како неговите две очи, како неговите две раце, двајцата му биле подеднакво мили и драги. Меѓутоа, речиси никогаш двајца браќа не се во сè подеднакви, дури ни приближно. Постариот син беше Continue reading

Свети Ѓорѓи Кратовски

кратовскиСВЕТИ ЃОРЃИ КРАТОВСКИ

Свети Ѓорѓи Кратовски остави вечна порака за Македонецот како се брани својата татковина, како се победуваат човечките страдања, како се здобива човечката храброст и како се добива последната победа на земниот живот со силната љубов и вера во Божјата вечна правда и својот народ. Светот е преполн со неправди, мачења, убиства, гробови и мирис на распадливоста. И кој може сето тоа да го поднесе? Само оној во чие срце престојува и живее Христос.

Денес да си спомнеме за Свети Ѓорѓи и да поучиме од неговата мудрост, со која ни дава одговор на овие дилеми. Македонскиот новомаченик свети Ѓорѓи Кратовски само 18 години му посвети на земниот живот и остана бесмртен и храбар војник Христов, вечен Син на Светлоста, Кој пред нечестивите Турци го проповедаше Светото Тројство, вистински и смел Син на својата родна татковина Македонија.

Во градот Кратово, на крајот од 15 и почетокот на 16 век, живееле две побожни души, маж и жена: Димитриј и Сара. Тие биле здрави, вредни, штедливи и сиромашни, но задоволни со тоа што го имале, а во домот биле весели а во друштвото почитувани. Имале една лична желба која им недостасувала, а која длабоко ја носеле во своето срце и за тоа на Бога Му се молеле. Тоа било желба и молитва Господ да им дарува пород. И таа желба им ја исполнил Бог. Во 1497 година им се родило машко дете, на кое му го дале името Ѓорѓи. Кога малиот Ѓорѓи навлегол во шестата година, родителите го дале на училиште. Во тоа време училиштата работеле и во црквите и манастирите. Кога Ѓорѓи го добил потребното образование, неговиот татко го дал на златарски занает, како би можел самиот да си заработува за живот. Како што Ѓорѓи имал надворешна убавина, тој исто така поседувал и внатрешна интелектуална способност и многу брзо го Continue reading

Недела на Светите Отци од Шесте Вселенски собори

vselensk_sobor_431НЕДЕЛА НА СВЕТИТЕ ОТЦИ ОД ШЕСТЕ ВСЕЛЕНСКИ СОБОРИ

(Неделниот ден од 13-19 јули ст. ст.)

„Оној, што ќе ги исполни (заповедите) и поучи, тој голем ќе се нарече во царството небесно“

(Матеј 5: 19)

ВО ИМЕТО НА ОТЕЦОТ И СИНОТ И СВЕТИОТ ДУХ!

Христијанската Црква, во првите три века од своето постоење, била постојано гонета и водела борба со своите надворешни непријатели, кои се труделе на сите можни начини да ја уништат. Тие надворешни непријатели биле евреите и јазичниците. Со доаѓањео на власт на императорот Константин Велики, христијанството добило слобода, но веднаш било принудено да води борба со своите внатрешни непријатели, кои биле против нејзиното правилно учење и уредување. Тоа биле еретиците и расколниците. Против овие внатрешни непријатели, кои биле многу пострашни од надворешните, Црквата водела тешка и долга борба, но, сепак, на крајот излегувала како победителка. Оваа борба Црквата ја водела преку развивањето на богословската наука и книжевност, преку делата на светите Отци и учутелите на Црквата. Освен овој начин на борба против еретиците, Црквата водела и колективна борба преку одлуките на сите собори, а особено преку одлуките на вселенските собори. Токму на овие собори искристализирано е учењето на Православната Црква, дефинирани се догмите кои треба да ги исповедаат христијаните, но дадени се и одредени карактеристики на православното христијанско богословие.

Православната Црква е жив двеилјадигодишен сведок на историјата. Како таква таа има скапоцени вредности, кои никогаш не губат од својот сјај. Таквите вредности, но и одредените карактеристики, можеби некогаш од наша страна се подзаборавени, но наша света должност е да ги негуваме, сочуваме и предадеме на нашите идни поколенија. Токму денес, кога го славиме споменот на Continue reading

Недела по Богојавление

1295427860_img_7900НЕДЕЛА ПО БОГОЈАВЛЕНИЕ

„Народот, што седеше во мрак, виде голема светлина, и на оние, што седеа во место на сенка смртна, им изгреа светлина“

(Матеј 4: 16)

ВО ИМЕТО НА ОТЕЦОТ И СИНОТ И СВЕТИОТ ДУХ!

Денес го слушнавме евангелското четиво кое е одредено да се чита во Неделата по Богојавление, во кое што ни се раскажува како Спасителот Христос, по крштевањето на реката Јордан и по 40- дневното искушување во Јорданската пустина, тргнал за Галилеја, во земјата на Завулоновото и Нефталимовото колено, за оттаму да замине на проповед. На прв поглед, можеби овој податок за повеќето од нас звучи како недоволно значаен детаљ од Христовиот живот и податок кој може и да се одмине. Меѓутоа, овој податок нè принудува да размислуваме за многуте старозаветни пророштва, кои го прет­скажуваат доаѓањето на Спасителот, а кои пророштва останале незабележани од избраниот еврејски народ, кој не поверувал во нив, ги отфрлил, погазил, а во исто време и не го прифатил Христос за свој Месија.

Имено, за појавата на Спасителот Христос говореле сите старозаветни пророци. Да се потсетиме само за миг на неколку од нив. Пророкот Михеј во својата книга запишал: „И ти, Витлееме Ефратов, иако си најмал меѓу илјадниците Јудејци, од тебе ќе ни излезе Оној, Кој треба да владее во Израилот и чие потекло е од почетокот, од вечноста“ (Мих. 5: 2); праведниот Мојсеј ги запишал Божјите зборови: „Јас ќе им издигнам пророк од браќата нивни, каков што си ти, ќе ги ставам зборовите Мои во устата Негова и Он ќе им каже сè, што Јас ќе му заповедам; а кој не ќе ги послуша зборовите што ќе говори оној Пророк од Мое име, Јас ќе му се одмаздам“ (5. Мој. 18: 18- 19); а, пак, пророкот Малахија наговестил: „А за вас, кои се боите од името Мое, ќе изгрее сонцето на правдата, исцеление ќе има во зраците негови, и вие ќе излезете и ќе се разиграте како нахранети теленца“ (Малах. 4: 2). Но, пророштвото кое денес го слушнавме во евангелското четиво, кое го запишал евангелистот Матеј, а го искажал пророкот Исаиј, точно и прецизно ни ја одредува суштината на денешниот ден и конкретната ситуација која ја затекнал Христос со Continue reading

Недела пред Богојавление

krewenie6-18012012НЕДЕЛА ПРЕД БОГОЈАВЛЕНИЕ

„Покајте се!“

(Матеј 3: 2)

ВО ИМЕТО НА ОТЕЦОТ И СИНОТ И СВЕТИОТ ДУХ!

Денешниот евангелски настан нè води во Јорданската пустината, онаму, каде што непосредно пред доаѓањето на Божјиот Син на земјата живеел и проповедал Неговиот Претеча, светиот Јован Крстител. Оние луѓе, кои навикнале да живеат еден удобен и раскошен живот, со своите мисли не сакаат да се задржат во пустинските предели, каде што живеел Христовиот Претеча, додека, пак, оние другите, кои со својот ум и со својот дух проникнуваат во најголемите тајни и мистични длабочини, за разлика од првите, не сакаат да живеат по господарските палати, туку многу поудобно им е со своите мисли да бидат заедно со светиот Јован во пустината. А токму од пустината, од студената и непрегледна област, одекнувал еден повик, кој бил наменет за сите без исклучок; повик, кој го наговестувал доаѓањето на Спасителот во светот; повик, кој најавувал дека се исполнило времето; повик, кој кратко и јасно гласел: „Покајте се!“.

Денес, кога се наоѓаме во предвечерието на големиот и торжествен празник Богојавление, да размислиме во што се состои успешноста и силата на нашето покајание. Заклучокот би бил едноставен: во Божјата милосрдност, која ние ја просиме во своите молитви од Господа Бога. Зашто, ако Бог ги затвори пред нас дверите на Своето милосрдие, кој ќе ни ги отвори? Ако Господ нè осуди, кој ќе нè заштити? Ако Господ нè порази со Својот праведен гнев, кој ќе нè поштеди и избави?

Што доживува секој од нас во миговите на покајание? Едноставно, во нашите мисли се враќа целиот наш животен век, па ние се потсетуваме колку долго го имаме разгневувано Божјото милосрдие; колку долго го имаме злоупотребувано Божјото долготрпение; колку пати сме останали глуви за судот на својата совест; колку пати сме Continue reading

Недела по Рождество Христово

9 Святые мученики 14000 младенцев от Ирода в Вифлееме избиенныеНЕДЕЛА ПО РОЖДЕСТВО ХРИСТОВО

(Недела на Светите Богоотци)

„Ирод, кога виде дека мудреците го измамија, се разгневи многу и прати, та ги уби сите младенци во Витлеем и по целата негова околина од две години и помали“

(Матеј 2: 16)

ВО ИМЕТО НА ОТЕЦОТ И СИНОТ И СВЕТИОТ ДУХ!

Веста за раѓањето на Спасителот на светот набргу се раширила по сите страни на Јудејската земја, и минувајќи ги нејзините граници, таа стигнала и во далечните многубожечки краеви, на Исток. Таа стигнала и до ушите на господарот на земјата, царот Ирод, кој за неа разбрал од мудреците, кои дошле од Исток во Ерусалим, за да се поклонат на новородениот Цар и Спасител на светот. Излегувајќи пред Ирод, тие го прашале: „Каде е новородениот Цар Јудејски?“, од кои зборови Ирод се запрепастил, бидејќи се исплашил дека новородениот Цар ќе му ја преземе круната и престолот. Затоа веднаш скроил план како ќе се ослободи од својот ривал, кој сеуште не го познавал. Па така намислил да Го убие веднаш, штом ќе го пронајде.

Карактеристична црта на човечката злоба е таа што, кога човекот е заразен од неа, не расудува и не ги исчекува настаните да се случат до крај. Што го поттикнало Ирод да Го гони Христа? Нормално, веста од непознатите лица дека ќе се роди јудејскиот цар. Потоа мудреците заминале и повеќе не се вратиле. Ако Ирод спокојно размислувал за веста која ја разбрал, тој ќе сфател дека новиот Цар дури и да е таков, каков што тој мислел дека е, нема да се бори со него за власт, зашто, додека порасни, Ирод повеќе нема да биде жив. А, пак, кој ќе биде наследник на Иродовиот престол, тоа апсолутно не зависело од него и од јудејците, туку директно од римскиот цар. Ако не беше Continue reading

Рождество Христово – Божик

Икона_Рождество_Христово,_XVIII_в._ГТГРОЖДЕСТВО ХРИСТОВО – БОЖИК 

„Мудреците… штом влегоа во куќата, Го видоа Младенецот со мајка Му Марија, и паднаа, па Му се поклонија; а кога ги отворија своите ковчежиња, Му принесоа дарови: злато, ливан и измирна“

(Матеј 2: 11) 

ВО ИМЕТО НА ОТЕЦОТ И СИНОТ И СВЕТИОТ ДУХ!

Денешниот празник на Христовото раѓање е еден свечен ден, кога секој вистински верник ја доживува својата исконска врска со изворните вистини и убавини на нашата Православна вера. Денес е ден, кога човечката душа доаѓа во допир со Богомладенецот Христос, допир со небесниот Бог Отец, Кој Го испрати Својот Син во овој свет, но допир и со Животворниот Божји Дух, Кој носи радост во човечките срца. Таа радост е посебна Божикна радост, кога возрасните и децата се исто, кога во секоја душа се повторува Тајната на Богораѓањето во верата, во радоста, во единството на сите генерации, кои се повикани во Божјо синовство.

Како што во наследните гени човекот ги прима „биографиите“ на сите свои предци, така и во јадрото на секоја жива душа, засветлуваат сите вистини, од кои и заради кои постои овој чудесен Божји свет. Животот е скриен, но и откриен продолжеток од Вечноста кон вековите. Затоа Божик не е само памтење на Евангелието, туку и прочитување на вечната Вистина за Небото и за нас.

Големата Тајна на денешниот празник, раката на богонадарениот уметник ја овековечила на светата празнична икона, која денес го благоукрасува нашиот храм. На таа икона можме да ја видиме и Ѕвездата, која ги предводи Мудреците и им го покажува вистинскиот пат до Богомладенецот, тука се стадата заедно со своите кротки овчари, потоа вечерниот оган, а тука е и ѕвезденото небо од зимската палестинска ноќ. Но, над сè и пред сè, тука е онаа величенствена порака од Небото над јаслите од Богомладенецот: „Слава на Бога во висините, а на земјата мир и меѓу луѓето добра волја“ (Лука 2: 14). Доколку не беа напишани Евангелијата, доволно ќе беше да ја Continue reading